De Sperlonga-sculpturen zijn een groot en uitgebreid ensemble van oude sculpturen die in 1957 werden ontdekt op het terrein van de voormalige villa van keizer Tiberius in Sperlonga, aan de kust tussen Rome en Napels. Bij de reconstructie werden de sculpturen in groepen gerangschikt rond het interieur van een grote natuurlijke grot met uitzicht op zee, die door Tiberius werd gebruikt om te dineren; Veel geleerden geloven dat hij de sculpturen heeft laten installeren. De groepen tonen incidenten uit het verhaal van de Homerische held Odysseus, en zijn in Hellenistische "barok" -stijl, "een luide, volslagen barok", maar algemeen wordt aangenomen dat ze dateren uit de vroege keizerlijke periode.

Zoals Tacitus en Suetonius vertellen, stortte de grot in 26 na Christus in, waarbij Tiberius bijna om het leven kwam, en toen of in een latere herfst werden de sculpturen in duizenden fragmenten verpletterd, zodat de moderne reconstructies veel ontbrekende elementen bevatten . In 1963 werd in Sperlonga een museum opgericht om de gereconstrueerde sculpturen en andere vondsten uit de villa tentoon te stellen, met gegoten reconstructies van de grote groepen, die door de classicus Mary Beard worden beschreven als "creatieve heruitvindingen". Net als op de eerste foto hier zijn veel elementen twee keer te zien: als samengevoegde originelen, en als reconstructies met behulp van gipsen afgietsels van originele stukken, ingevuld met goed onderbouwd giswerk.

Zoals gewoonlijk gereconstrueerd, waren de sculpturen in vier hoofdgroepen gerangschikt rond een kunstmatig rond zwembad dat het grootste deel van de grot besloeg en verbonden was met een groter zwembad buiten, één op een eiland in het midden van de cirkel. Aan de achterkant van de grot en aan de rechterkant bevond zich een groep die de Verblinding van Polyphemus de cycloop (eenogige reus) door Odysseus en zijn mannen liet zien, gedomineerd door de enorme figuur van Polyphemus die dronken lag. Vóór dit, op een eiland in het midden van de poel, bevond zich een groep die het schip van Odysseus liet zien, aangevallen door het monster Scylla. Twee kleinere groepen die aan de zijkanten van de opening van het zwembad naar het grote zwembad buiten zijn geplaatst, worden gewoonlijk geïnterpreteerd als, aan de linkerkant, een "Pasquino-groep" van Odysseus die het lichaam van Achilles van het slagveld draagt, en aan de rechterkant, Odysseus die op het punt staat te verraden. Diomedes nadat ze het Trojaanse cultusbeeld van het Palladium uit Troje hadden gestolen tijdens de belegering door de Grieken.

Op een nis in de rotswand boven de ingang van de grot werd Ganymedes omhoog gedragen door de Adelaar, een vermomming van Zeus, blijkbaar uit dezelfde periode als de Odysseus-groepen. Enkele andere beelden rond de grot lijken zowel uit eerdere als uit latere perioden te behoren, en zijn uitgesloten van de algemene opmerkingen hier. De sculpturen zijn ontworpen om gezien te worden vanuit een triclinium of eetruimte met banken, vermoedelijk in ten minste een tent of een "lichtpaviljoen", gelegen op een rechthoekig eiland in de visvijver die uitmondt in de grot. en vermoedelijk ook door rond de grot zelf te lopen, en mogelijk door in het zwembad te baden. Ze zouden vermoedelijk kunstmatig verlicht zijn geweest, vooral 's nachts, aangezien de achterkant van de grot zelfs bij daglicht nogal zwak zou zijn geweest. De grot was ook versierd met "kunstmatige stalactieten en korsten" en met een gekleurde opus sectile vloer, en in een "kamer" links van de Polyphemus-groep waren een aantal theatrale maskers op de muren gemonteerd, ontworpen van achteren verlicht worden.