台北101
( Taipei 101 )Taipei 101 (chiń. 台北101; pinyin Táiběi Yīlíngyī) – liczący 509,2 m wieżowiec znajdujący się w Tajpej na Tajwanie, w dzielnicy Xinyi. Budynek, zaprojektowany w biurze C.Y.Lee & Partners i wzniesiony w przeważającej części przez przedsiębiorstwa KTRT Joint Venture oraz Samsung Engineering & Construction. Do 4 stycznia 2010 (uroczyste otwarcie Burdż Chalifa w Dubaju, Zjednoczone Emiraty Arabskie) dzierżył przyznawany oficjalnie przez Council on Tall Buildings and Urban Habitat tytuł najwyższego ukończonego budynku świata.
Wieżowiec posiada 101 kondygnacji nadziemnych oraz 5 podziemnych. Postmodernistyczna architektura budowli łączy w sobie elementy tradycyjne i nowoczesne, nawiązując zarówno do azjatyckiego kręgu kulturowego, jak i trendów ogólnoświatowej architektury. Taipei 101 wyposażony jest w systemy zabezpieczeń zdolne oprzeć się trzęsieniom ziemi i huraganom, często nawiedzającym tę część świa...Czytaj dalej
Taipei 101 (chiń. 台北101; pinyin Táiběi Yīlíngyī) – liczący 509,2 m wieżowiec znajdujący się w Tajpej na Tajwanie, w dzielnicy Xinyi. Budynek, zaprojektowany w biurze C.Y.Lee & Partners i wzniesiony w przeważającej części przez przedsiębiorstwa KTRT Joint Venture oraz Samsung Engineering & Construction. Do 4 stycznia 2010 (uroczyste otwarcie Burdż Chalifa w Dubaju, Zjednoczone Emiraty Arabskie) dzierżył przyznawany oficjalnie przez Council on Tall Buildings and Urban Habitat tytuł najwyższego ukończonego budynku świata.
Wieżowiec posiada 101 kondygnacji nadziemnych oraz 5 podziemnych. Postmodernistyczna architektura budowli łączy w sobie elementy tradycyjne i nowoczesne, nawiązując zarówno do azjatyckiego kręgu kulturowego, jak i trendów ogólnoświatowej architektury. Taipei 101 wyposażony jest w systemy zabezpieczeń zdolne oprzeć się trzęsieniom ziemi i huraganom, często nawiedzającym tę część świata. Wielopiętrowe centrum handlowe przylegające do wieżowca mieści setki markowych sklepów, restauracji oraz klubów. Pokaz fajerwerków wystrzeliwanych z budowli stał się stałym elementem relacji telewizyjnych z obchodów Nowego Roku, wieżowiec na dobre wniknął też do kultury masowej – pojawia się często w filmach, programach telewizyjnych, drukowanych publikacjach, grach komputerowych i przy wielu innych okazjach.
Nazwa wieży nawiązuje nie tylko do liczby jej pięter, lecz także do położenia budynku w dzielnicy międzynarodowego biznesu w Tajpej (posiada ona kod pocztowy zawierający liczbę 101).
Właścicielem Taipei 101 jest Taipei Financial Center Corporation, zarządza nim zaś zagraniczna filia Urban Retail Properties Corporation, firmy mającej swą siedzibę w Chicago. Pełna nazwa wieżowca, Taipei World Financial Center, stanowi pochodną nazwy właściciela. W języku chińskim nazwa brzmi dosłownie Taipei International Financial Center.
Taipei 101 został wyróżniony przez Emporis nagrodą Emporis Skyscraper Award – uznano go za najlepszy wieżowiec wzniesiony w 2004. Został zaliczony do grona „Siedmiu cudów inżynierii” (Discovery Channel, 2005) oraz „Nowych Siedmiu Cudów Świata” (plebiscyt magazynu Newsweek w 2006).
Taipei 101 został 21 lipca 2007 przewyższony przez Burdż Dubaj wznoszony w Dubaju w Zjednoczonych Emiratach Arabskich wraz z ukończeniem 141 piętra tegoż wieżowca. Tytuł najwyższego budynku świata nadal należał wtedy jednak do Taipei 101, gdyż międzynarodowe standardy określają „budynek” jako obiekt, który jest ukończony i można go użytkować. W momencie otwarcia 4 stycznia 2010 Burdż Dubaj otrzymał nową nazwę „Burdż Chalifa” ku czci emira Abu Zabi, Chalify ibn Zaid an-Nahajana, i został najwyższym ukończonym budynkiem świata.
Projektowanie Taipei 101 rozpoczęło się w 1997 za kadencji burmistrza Chen Shui-biana. Pierwotna koncepcja zakładała wzniesienie na działce trzech budynków, najwyższy z nich, mający znaleźć się w centrum, miał liczyć 60 pięter, dwa sąsiednie w przybliżeniu sięgałyby 20. Plan jednak ulegał szybkim zmianom. Inwestorzy dali się jednak przekonać do zwiększenia wysokości największego z budynków kosztem pozostałych. 60 pięter szybko przekształciło się w 88, potem zaś, gdy inwestorzy uświadomili sobie, jak niewiele brakuje, by wznieść się tam, gdzie jeszcze nikt przed nimi, zdecydowali o budowie najwyższego na świecie, 101-piętrowego drapacza chmur. Budowa, z wyjątkiem incydentu z trzęsieniem ziemi, przebiegała zgodnie z planem, pierwszą kolumnę głównej wieży ukończono w lecie 2000. W szczytowym punkcie konstrukcji nad wieżowcem pracowali ludzie z 43 państw[1]. Szereg zmian konstrukcyjnych wymusiła niewielka odległość od lotniska Taipei Municipal (Songshan). Udało się jednak przezwyciężyć wszystkie przeszkody i wznieść Taipei 101 w pełnej planowanej wysokości[2].
31 marca 2002 wstrząs o sile 6,8 w skali Richtera nawiedza Tajwan. W znajdującym się zaledwie 135 km od epicentrum Tajpej zniszczeniu uległo ponad 100 domów, a 5 budynków zawaliło się. Skutki trzęsienia nie ominęły budowy Taipei 101. Dwa dźwigi budowlane spadły z osiągniętej podówczas wysokości 240 m. Zginęło 5 robotników, wielu innych odniosło obrażenia. Wstrzymano prace budowlane. Inżynierowie rozpoczęli badanie budynku pod kątem uszkodzeń konstrukcji. Realizacja całego przedsięwzięcia stanęła pod znakiem zapytania. Katastrofa, w połączeniu z wcześniejszymi zamachami z 11 września, zaczęła wzbudzać w pracownikach i inwestorach wątpliwości, czy Tajpej potrzebuje aż tak wysokiego budynku. Przestój w pracach trwał aż trzy miesiące, co wywołało rozliczne problemy natury finansowej. Morale podupadło a nad projektem zawisły czarne chmury. W końcu, w lipcu 2002, wyniki ekspertyz dały budowie zielone światło. Trzęsienie nie naruszyło konstrukcji i prace mogły przebiegać dalej. Żaden laboratoryjny eksperyment nie mógł lepiej wykazać, iż konstrukcja może oprzeć się trzęsieniu, nie wymagałby on jednak takiej ceny, jaką przyszło zapłacić[3].
Kładzenie dachu ukończono trzy lata później, 1 lipca 2003 Ma Ying-jeou, świeżo obrany burmistrz Tajpej, wkręcił ostatnią, złotą śrubę.
Pod koniec 2004 ukończona była już główna konstrukcja budynku. Ciągle brakowało mu jednak 4 metrów do tytułu najwyższego. Wyniesienie na szczyt ważącego 400 ton zwieńczenia zapewniającego tytuł było niezwykle złożonym przedsięwzięciem logistycznym. Nigdy jeszcze niczego tak ciężkiego nie wynoszono w taki sposób na tak wielką wysokość. Było to nie tylko trudne, lecz też niebezpieczne. System dźwigni hydraulicznych oraz lin uniósł potężną konstrukcję. Podnoszenie trwało powoli, dopiero po 14 dniach zwieńczenie znalazło się na miejscu. Budowa Taipei 101 była prawie ukończona.
Oficjalnego otwarcia budynku dokonano 31 grudnia 2004 podczas obchodów Nowego Roku. Prezydent Tajwanu Chen Shui-bian, burmistrz Tajpej Ma Ying-jeou oraz przewodniczący parlamentu Wang Jin-pyng przecięli wstęgę, symbolicznie kończąc 6-letni okres budowy. Ceremonię uświetniły liczne koncerty popularnych artystów, takich jak A-Mei czy Stefanie Sun. Zwiedzający po raz pierwszy udali się windami na poziomy obserwacyjne. Kilka godzin później odbył się pierwszy noworoczny pokaz fajerwerków. Całość kosztów budowy szacuje się na 700 milionów dolarów, co czyni z Taipei 101 jeden z najdroższych wieżowców, jakie kiedykolwiek zbudowano[4].
Wydarzenia powiązaneTaipei 101 i jego okolice są miejscem licznych wydarzeń. Wystawy sztuki, jak wspomniano wyżej, odbywają się regularnie w Obserwatorium. Wśród innych ważnych wydarzeń z historii wieżowca znajdują się:
25 grudnia 2004 – Alain Robert, francuski alpinista znany ze swojego zamiłowania do zdobywania wieżowców, za pozwoleniem właścicieli w cztery godziny wspiął się na szczyt iglicy[5].28 lutego 2005 – Były prezydent Stanów Zjednoczonych Bill Clinton podpisywał w wieżowcu egzemplarze swojej autobiografii[6].18 kwietnia 2005 – pierwszy najemca, tajwański oddział niemieckiej firmy Bayer oficjalnie zainaugurował swoją działalność w wieżowcu[7].19 kwietnia 2005 – Na wieżowcu wyświetlano wzór E=mc² aby uczcić setną rocznicę publikacji przez Alberta Einsteina teorii względności. Wyświetlacz, największy spośród 65000 podobnych w 47 innych krajach, był częścią międzynarodowych obchodów Physics Enlightens the World[6].11 listopada 2005 – grupa popowa Mayday dała koncert na zewnętrznej platformie widokowej. 500 fanów mogło podziwiać na żywo występ zasłużonego dla rozwoju tajwańskiej sceny muzycznej zespołu[8].20 listopada 2005 – W pierwszą rocznicę Taipei 101 zorganizowano bieg na szczyt wieżowca. Zawodnicy mieli do pokonania 91 pięter liczących łącznie 2046 stopni, co oznaczało przebycie drogi 390 metrów nad ziemię. Dochody z imprezy zasiliły tajwańską kadrę olimpijską. Bieg mężczyzn wygrał 31-letni Paul Crake z Australii (czas 10 minut, 29 sekund), wśród kobiet triumfowała zaś Andrea Mayr z Austrii (czas 12 minut, 38 sekund)[8].30 listopada 2005 – firma Celine, obchodząca 60. rocznicę istnienia, zorganizowała w Taipei 101 pokaz mody. Była to pierwszy pokaz mody zagranicznej firmy, jaki odbył się w wieżowcu. Na czas imprezy oświetlenie budynku wyświetlało logo firmy[8].Grudzień 2005 – po raz pierwszy Taipei 101 wyświetlił bożonarodzeniową dekorację. Przybrała ona postać wysokiej na 130 m choinki rozciągającej się z każdej strony budynku od 59. do 90. piętra[8].18 sierpnia 2006 – Taipei 101 odwiedziła japońska kadra sumo. Była to jej pierwsza wizyta na Tajwanie od czasu zakończenia II wojny światowej oraz pierwsza podróż zagraniczna od 13 lat. Wśród gości znalazły się takie sławy jak Yokozuna Asashoryu czy Ozeki Kotooshu, zwany "Beckhamem sumo"[9][10].20 października 2006 – Na wieży rozpoczęto wyświetlanie różowej wstążki – symbolu walki z rakiem piersi. Dziesięciodniową kampanię sponsorowali właściciele budynku oraz Estee Lauder[6].22 października 2006 – Odbył się drugi bieg rocznicowy. Zwycięzcy z poprzedniego roku obronili swe tytuły – rywalizację mężczyzn na 1. miejscu ponownie ukończył Paul Crake z czasem 10 min 31 sekund[11], a wśród pań zwycięstwo odniosła Andrea Mayr. Najwyżej sklasyfikowani reprezentanci Tajwanu, zajęli odpowiednio 6. (Fu-cai Chen) oraz 2. (Shiau-yu Li) miejsce. Zwycięzcom przyznano nagrody pieniężne – odpowiednio 200000 NT$, 100000 NT$ oraz 75000 NT$ za pierwsze, drugie i trzecie miejsce.1 lutego 2007 – przez cały miesiąc wieża wyświetlała okolicznościowy walentynkowy wzór, zawierający między innymi liczbę 101, w której cyfrę „0” zastąpiło czerwone serce[6].12 grudnia 2007 – Austriacki BASE jumper Felix Baumgartner skoczył bez zezwolenia z 90. piętra[12].15 czerwca 2008 – Bieg na szczyt wieżowca zgromadził 2,5 tysiąca uczestników. Rywalizację mężczyzn wygrał Thomas Dold z Niemiec (czas 10 minut, 53 sekundy); zwycięzca z 2007 Marco De Gasperi z Włoch zajął 2. miejsce, trzecie zaś przypadło reprezentantowi Tajwanu Chen Fu-tsaiowi. Wśród kobiet najszybciej pobiegła Lee Hsiao-yu z Tajwanu (czas 14 minut, 53 sekundy)[13][14].
Dodaj komentarz