Taffeh ဘုရားကျောင်း (အာရဗီ- معبد طافا) သည် နယ်သာလန်နိုင်ငံသို့ ပေးအပ်ခဲ့သည့် ရှေးဟောင်းအီဂျစ်ဘုရားကျောင်းဖြစ်သည်။ 1960 ခုနှစ်များအတွင်း အီဂျစ်ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများကို သမိုင်းဝင်ထိန်းသိမ်းရာတွင် အထောက်အကူဖြစ်စေသည်။ ဘုရားကျောင်းကို ဘီစီ 25 မှ စီအီး 14 ကြားတွင် ရောမဧကရာဇ် Augustus အုပ်ချုပ်မှုအတွင်း သဲကျောက်ဖြင့် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် Taphis ဟုခေါ်သော ရောမခံတပ်၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်ပြီး အတိုင်းအတာ 6.5 x 8 မီတာ (21 ပေ× 26 ပေ)။ မြောက်ဘက်ဘုရားကျောင်း၏ "အရှေ့ဘက်ကော်လံနှစ်တိုင်ကို လေးထောင့်တိုင်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ စေတီတော်၏ အနောက်ဘက်နံရံတွင် ရုပ်ပွားတော်တစ်ဆူရှိသည်။

1960 ခုနှစ်တွင် Aswan High Dam ဆောက်လုပ်မှုနှင့် ဆက်စပ်၍ Nubia ရှိ အထိမ်းအမှတ်အဆောက်အအုံများနှင့် ရှေးဟောင်းသုတေသနနေရာအများအပြားအတွက် ရေလှောင်ကန်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ခြိမ်းခြောက်မှုများနှင့် Abu Simbel ဘုရားကျောင်းကဲ့သို့ နိုင်ငံတကာသို့ UNESCO က တောင်းဆိုခဲ့သည်။ ဤဆိုဒ်များကို သိမ်းဆည်းပါ။ အီဂျစ်သည် နယ်သာလန်အပါအဝင် သိသာထင်ရှားသောနည်းလမ်းဖြင့် ဤအသနားခံချက်ကို တုံ့ပြန်သည့်နိုင်ငံများအတွက် အထိမ်းအမှတ်အမြောက်အမြားကို အီဂျစ်က ပေးအပ်ခဲ့သည်။ Rijksmuseum van Oudheden ၏ဒါရိုက်တာ Adolf Klasens နှင့် နယ်သာလန်နိုင်ငံ Leiden ရှိ Rijksmuseum van Oudheden အား အီဂျစ်နိုင်ငံမှ Taffeh ဗိမာန်တော်အား ပေးအပ်သည့် သဘောတူညီချက်ကို စီစဉ်ရာတွင် ဒတ်ခ်ျလူမျိုး အီဂျစ်ပညာရှင်တို့က ပါဝင်ခဲ့သည်။

ဤအဆောက်အအုံကို တန်ချိန် ၂၅၀ ခန့်အလေးချိန်ရှိသော လုပ်ကွက် ၆၅၇ တုံးဖြင့် တည်ဆောက်ထားသည်။ 1979 ခုနှစ်တွင် နယ်သာလန်သို့ရောက်ရှိပြီးနောက် Leiden ရှိ အမျိုးသားရှေးဟောင်းပြတိုက် (Rijksmuseum van Oudheden) ၏ တောင်ပံအသစ်တွင် ပြန်လည်တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ဒတ်ခ်ျရာသီဥတုက ကျောက်တုံးကို မထိခိုက်စေဖို့၊ သဘာဝအလင်းရောင်က ဘုရားကျောင်းကို လင်းထိန်စေပြီး ဧည့်သည်တွေကို ဝင်ကြေးမပေးရခင် ဘုရားကျောင်းကို ကြည့်ရှုနိုင်စေမယ့် ပုံစံသစ်ကို တည်ဆောက်ထားပါတယ်။ ပျက်စီးသွားသော ကျောက်တုံးအရေအတွက် အနည်းဆုံးကို အစားထိုးရန် ကြိုးပမ်းမှုလည်း ရှိခဲ့သည်။

ဂရိကမ္ပည်းပြားနှင့် ခရစ်ယာန်လက်ဝါးကပ်တိုင်ကို ၎င်း၏နံရံများတွင် ထွင်းထုထားသည်။