វត្តព្រះស្រីសាន់ពេជ្ញ៍

ចេតិយទាំចេតិយទាំងបីនៃវត្តព្រះស្រីសាន់ពេជ្ញ៍

នៅឆ្នាំ១៣៥០ ឧទង ដែលគេស្គាល់ថាជាព្រះបាទ រាមធិបតីទី១ បានបញ្ជាឱ្យសាងសង់ព្រះបរមរាជវាំងមួយនៅក្នុងតំបន់ដូចគ្នាដែលវត្តប្រាស៊ីសានផេតឈរសព្វថ្ងៃនេះ។ [១] ព្រះរាជវាំងនេះត្រូវបានសាងសង់រួចរាល់នៅឆ្នាំ១៣៥១ ហើយព្រះបាទរាមាធិបតី បានបង្កើតអយុធ្យាជារាជធានីនៃរាជាណាចក្ររបស់ព្រះអង្គ។ ព្រះបរមរាជវាំងមានអគារឈើចំនួនបីដែលមានឈ្មោះថា "ផៃទូនមហាប្រាសាទ" "ផៃចាយ៉ុនមហាប្រាសាទ" និង "ឰស្វានមហាប្រាសាទ" ។ នៅពេលបញ្ចប់ព្រះរាជវាំងនៅឆ្នាំ១៣៥១ ព្រះអង្គបានតាំងអយុធ្យាជារាជធានីរបស់ព្រះអង្គ ហើយត្រូវបានប្រគល់ងារជាព្រះបាទរាមាធិបតីទី១។ នៅឆ្នាំ១៤៤៨ ព្រះបាទបរមត្រៃលោកនាថ បានកសាងព្រះរាជវាំងថ្មីនៅខាងជើង ហើយបានបំប្លែងបរិវេណវាំងចាស់ទៅជាកន្លែងសក្ការៈ ។ ព្រះរាជបុត្ររបស់ព្រះអង្គគឺព្រះបាទ រាមធិបតីទី២ បានបន្ថែមចេតិយពីរដែលនៅក្នុងប្រទេសថៃហៅថាចេតិយត្រូវបានសាងសង់ក្នុងឆ្នាំ១៤៩២ ជាកន្លែងដែលផេះរបស់ព្រះបិតាព្រះអង្គគឺព្រះបាទបរមត្រៃលោកនាថ និងប្អូនប្រុសរបស់ព្រះអង្គគឺព្រះបាទបរមរាជាទី៣ត្រូវបានបញ្ចុះ។ [២]

នៅឆ្នាំ១៤៩៩ ព្រះវិហារមួយ ឬសាលសក្ការៈមួយហៅថា “វិហារហ្លួង” (Royal Chapel) ត្រូវបានសាងសង់នៅលើដីវាំង។ [១] ព្រះបាទរាមាធិបតីទី២ ទ្រង់ត្រាស់បង្គាប់ឱ្យយករូបព្រះពុទ្ធដ៏មហិមាមួយអង្គទៅបោះនៅក្នុងវត្តស្រីសាន់ពេជ្ញ៍។ [១] រូបព្រះពុទ្ធនេះមានកំពស់ ១៦ម៉ែត្រ ស្រោបមាស [១] និងជើងទម្រមានប្រវែង ៨ម៉ែត្រ។ [៣] ស្នូលនៃរូបសំណាកនេះធ្វើពីលង្ហិន ហើយមានទម្ងន់ប្រហែល ៦៤តោន។ [៣] ផ្ទៃខាងលើត្រូវបានគ្របដណ្ដប់ដោយមាសប្រមាណ ៣៤៣គីឡូក្រាម។ [៣] រូបសំណាកនេះចំណាយពេលជាងបីឆ្នាំដើម្បីបញ្ចប់។ [៣] រូបសំណាកនេះមានឈ្មោះថា «ព្រះស្រីសាន់ពេជ្ញ៍ដាយាន» ជាវត្ថុសំខាន់នៃការគោរពបូជានៅក្នុងព្រះបរមរាជវាំង ។

ចេតិយមួយទៀតត្រូវបានសាងសង់ក្រោមព្រះបាទបរមរាជាទី៤ ក្នុងឆ្នាំ១៥២៩ ដើម្បីតម្កល់ព្រះអដ្ឋិធាតុរបស់បិតាព្រះអង្គ គឺព្រះបាទរាមាធិបតីទី២ ។ [៣] ក្រោយមក មានការសាងសង់បន្ថែមទៀតដោយព្រះបាទនារាយណ៍ ។ វាមិនប្រាកដថាតើ ម៉ូនដុប រវាងចេតិយ នីមួយៗត្រូវបានបន្ថែមក្នុងអំឡុងពេលនោះទេ។ នៅឆ្នាំ១៦៣០ ព្រះបាទណារ៉ាយបានបន្ថែមប្រាសាទព្រះវិហារដែលមានរាងជាឈើឆ្កាងនៅខាងលិចវេទិកាទ្រទ្រង់ចេតិយទាំងបី ប្រាសាទនេះត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាប្រាសាទព្រះនារាយណ៍។ [៣] ស្ថាបត្យកម្មនេះត្រូវបានបំផុសគំនិតដោយការលាយបញ្ចូលគ្នានៃរចនាបថអ៊ឺរ៉ុបសម្រាប់រូបរាងខណៈពេលដែលបង្អួចធ្នូ ចង្អុលត្រូវបានជះឥទ្ធិពលដោយស្ថាបត្យកម្មឥណ្ឌូពែរសាន។ [៤]

នៅឆ្នាំ១៧៤២ ក្រោមការដឹកនាំរបស់ព្រះបាទបរមកោដ្ឋ ប្រាសាទនេះត្រូវបានជួសជុលម្តងទៀត។ ជាអកុសល ទីក្រុងអយុធ្យា រួមទាំងបរិវេណប្រាសាទត្រូវបានបំផ្លាញទាំងស្រុងក្នុងការលុកលុយរបស់ភូមាក្នុងឆ្នាំ១៧៦៧ លើកលែងតែចេតិយទាំងបីដែលអាចមើលឃើញសព្វថ្ងៃនេះ។

នៅឆ្នាំ១៧៦៧ ភូមាបានវាយដណ្តើមយករាជធានីអយុធ្យា ហើយបានចាប់ផ្តើមការបំផ្លិចបំផ្លាញយ៉ាងទូលំទូលាយ និងការលួចយកប្រាង្គប្រាសាទជាច្រើន និងអគារផ្សេងៗទៀត រួមទាំងវត្តប្រាស៊ីសានផេតផងដែរ។ ពួកគេដុតអគារនោះ ហើយធ្វើឲ្យមាសរលាយ។ ចេតិយពីរត្រូវបានបំផ្លាញក្នុងដំណើរការ ខណៈដែលចេតិយខាងកើតនៅតែឈរ។ [៣] ទាំងអស់ត្រូវបានជួសជុលឡើងវិញដោយនាយកដ្ឋានវិចិត្រសិល្បៈនៅឆ្នាំ១៩៥៦ ។

វត្តព្រះស្រីសាន់ពេជ្ញ៍នាពេលរាត្រី

អ្នកខ្លះជឿថាជាព្រះសិរសានៃព្រះពុទ្ធព្រះអង្គធំសម្បើមព្រះស្រីសាន់ពេជ្ញ៍ ដែលត្រូវបានបំផ្លាញក្នុងសម័យសង្គ្រាម។↑ ១,០ ១,១ ១,២ ១,៣ "Wat Phra Sri Sanphet (วัดพระศรีสรรเพชญ์)". Bangkok Site. Retrieved 19 June 2015."Wat Phra Sri Sanphet (วัดพระศรีสรรเพชญ์)". Bangkok Site. Retrieved 19 June 2015. ↑ "Wat Phra Si Sanphet, Ayutthaya, Thailand". Oriental Architecture. Retrieved 19 June 2015. ↑ ៣,០ ៣,១ ៣,២ ៣,៣ ៣,៤ ៣,៥ ៣,៦ "WAT PHRA SRI SANPHET". History of Ayutthaya. Retrieved 19 June 2015. Cite error: Invalid <ref> tag; name "history" defined multiple times with different content ↑ "Indo-Persian Influence on Late Ayutthaya". Thai Jo. Retrieved April 10, 2021.