Россия

Ռուսաստան

Ninara from Helsinki, Finland - CC BY 2.0 AndrianovaNatalia - CC BY-SA 3.0 Asya - CC BY-SA 3.0 Денис Пономарев - CC BY-SA 4.0 Tamten at cs.wikipedia - Public domain - Public domain sanil - CC0 Sorovas - CC BY-SA 3.0 Сергей Ковалев - CC BY-SA 4.0 Ministry of Defence of the Russian Federation - CC BY 4.0 Ahsartag - Public domain Игорь Шпиленок - CC BY-SA 3.0 Тимур Агиров - CC BY-SA 4.0 Отачкин А.Е - Public domain Shtelmochka - CC BY 4.0 Original uploader was Buzava at en.wikipedia - Public domain Денис Пономарев - CC BY-SA 4.0 VasilyevaED - CC BY-SA 4.0 - Public domain MAK - Public domain Станислав Шинкаренко - CC BY-SA 4.0 Florstein (Telegram:WikiPhoto.Space) - CC BY-SA 4.0 An2nv - CC BY-SA 4.0 Tamten at cs.wikipedia - Public domain CHK46 - CC BY-SA 4.0 SiefkinDR - CC BY-SA 3.0 sanil - CC0 Тимур Агиров - CC BY-SA 4.0 zarmel http://www.geodiversite.net/auteur2 - CC BY-SA 3.0 Vyacheslav Argenberg - CC BY 4.0 Sorovas - CC BY-SA 3.0 Sergey Sebelev - CC BY-SA 4.0 Laika ac from USA - CC BY-SA 2.0 A.Savin - CC BY-SA 3.0 Asya - CC BY-SA 3.0 HoroshilovAleksandr - CC BY-SA 4.0 Ministry of Defence of the Russian Federation - CC BY 4.0 Koenzime - CC BY-SA 3.0 Terlo13 - Public domain Sorovas - CC BY-SA 3.0 Денис Пономарев - CC BY-SA 4.0 Slavyanochka - CC BY-SA 4.0 Татьяна Лисицына - CC BY-SA 4.0 Florstein (Telegram:WikiPhoto.Space) - CC BY-SA 4.0 w:en:User:Saaska - Copyrighted free use Gummy-beer - CC0 Azmanova Natalia - CC BY-SA 4.0 Art-and-Air - CC BY-SA 3.0 Sorovas - CC BY-SA 3.0 Татьяна Лисицына - CC BY-SA 4.0 Минин. The original uploader was Egor Minin at Russian Wikipedia. - CC BY-SA 3.0 Сергей Александров - CC BY-SA 3.0 Gautama buddha - CC BY-SA 3.0 HiperBoreus - CC BY-SA 3.0 Butorin - CC BY-SA 4.0 Алексей Задонский - CC BY-SA 4.0 Florstein (Telegram:WikiPhoto.Space) - CC BY-SA 4.0 Marina Lystseva - GFDL 1.2 KostyantynKostenko - CC BY-SA 4.0 PDXdj at English Wikipedia - CC BY 2.5 Azmanova Natalia - CC BY-SA 4.0 No images

Context of Ռուսաստան

Ռուսաստան (ռուս.՝ Россия), պաշտոնական անվանումը՝ Ռուսաստանի Դաշնություն (ռուս.՝ Российская Федерация), միջմայրցամաքային պետություն Եվրասիայի հյուսիսարևմտյան հատվածում։ Տարածքի հիմնական մասը գտնվում է Հյուսիսային Ասիայում, իսկ որոշակի հատված նաև Արևելյան Եվրոպայում։ Ռուսաստանն աշխարհի խոշորագույն պետությունն է և զբաղեցնում է երկրագնդի ցամաքային տարածքի 1/8-ը։ Բնակչության թվով 9-րդն է աշխարհում․ ըստ 2018 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ Ռուսաստանի բնակչության թիվը կազմում է ավելի քան 144 մլն մարդ։ Երկրի ազգաբնակչության 77 %-ը կենտրոնացված է արևմուտքում՝ եվրոպական հատվածում, որտեղ էլ տեղակայված է քաղաքամայր Մոսկվան։ Վերջինս համարվում է Եվրոպայի խոշորագույն քաղաքը, ինչպես նաև խոշորագույններից մեկն ամբողջ աշխարհում։ ՌԴ նշանավոր քաղաքներից են նաև Սանկտ Պետերբուրգը, Նովոսիբիրսկը, Եկատերինբուրգը և Նիժնի Նովգորոդը։ Պետական լեզուն ռուսերենն է, հիմնական բնակիչները՝ ռուսները։ Խոշոր ազգային փոքրամասնություններն են թաթարները, ուկրաինացիներ...Կարդալ ավելին

Ռուսաստանի Դաշնությունը սահմանակցում է տասնութ պետությունների ու այդ չափանիշով ևս զբաղեցնելով առաջին տեղը։ Մասնավորապես՝ ցամաքային սահման ունի Նորվեգիայի, Ֆինլանդիայի, Էստոնիայի, Լատվիայի, Լիտվայի, Լեհաստանի (Կալինինգրադի երկրամասով), Բելառուսի, Ուկրաինայի, Վրաստանի, Ադրբեջանական Հանրապետության, Ղազախստանի, Չինաստանի, Մոնղոլիայի և Հյուսիսային Կորեայի հետ։ Օխոտի ծովով սահմանակցում է Ճապոնիային, իսկ Բերինգի նեղուցով՝ ԱՄՆ-ի Ալյասկա նահանգին։ Որպես իրեն սահմանակից երկիր Ռուսաստանը ճանաչում է նաև իրավականորեն Վրաստանի մաս կազմող Աբխազիայի և Հարավային Օսիայի հանրապետություններին, որոնք անկախություն են ստացել 2008 թվականի ռուս-վրացական պատերազմի արդյունքում, սակայն մինչ օրս միջազգային ճանաչում չունեն։

Արևելյան սլավոնների գաղթը դեպի Եվրոպա տեղի է ունեցել 3-8-րդ դարերում։ 9-րդ դարում հիմնադրվում է Կիևյան Ռուսիան, որի Ռյուրիկովիչ արքա Վլադիմիրը 988 թվականին ընդունում է ուղղափառ քրիստոնեություն։ Ռուսիայում մոնղոլական տիրապետության ավարտից հետո ստեղծվում է Մոսկվայի մեծ իշխանությունը, որը Իվան IV Ահեղ արքայի ջանքերով դառնում է կենտրոնացված ռուսական պետություն։ Միապետությունը Ռուսաստանում պահպանվում է մինչև 1917 թվականի մարտը, երբ պատմության ասպարեզ է դուրս գալիս Ռուսաստանի հանրապետությունը, որը դե յուրե վերահսկում էր նախկին Ռուսական կայսրության տարածքին։ Հոկտեմբերյան և փետրվարյան հեղափոխությունների արդյունքում ստեղծվում է Խորհրդային Միությունը, որն առաջին սոցիալիստական պետությունն էր աշխարհում։ Հետագայում խորհրդային Կարմիր բանակը հաղթանակում է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի վերջին վճռորոշ ճակատամարտում՝ ազդարարելով Գերմանիայի կապիտուլյացիան։ Ներկայիս Ռուսաստանը դաշնային կառուցվածքով կիսանախագահական հանրապետություն է, որը համարվում է ԽՍՀՄ իրավահաջորդը։

Ռուսաստանն աշխարհի տասներկուերորդ խոշորագույն տնտեսությունն ունեցող երկիրն է, իսկ ըստ ՀՆԱ-ի ցուցանիշի՝ վեցերորդը։ Հանքային և էներգետիկ հսկայածավալ ռեսուրսների պաշարներով այս երկիրը խոշորագույնն է աշխարհում և համարվում է նավթի և բնական գազի առաջատար արտադրողներից մեկը։ Ռուսաստանի Դաշնությունը համաշխարհային հինգ միջուկային տերություններից է, որը տարածաշրջանային ուժ լինելուց բացի նաև պոտենցիալ գերտերություն է։ Ներկայումս ԱՄՆ-ի հետ սառը պատերազմը, որը մեծապես բնութագրվում է սպառազինության մրցավազքով, էլ ավելի է ընդգծում Ռուսաստանի ազդեցությունը տարբեր տարածաշրջաններում։ Հանրապետությունն անդամակցում է այնպիսի միջազգային կազմակերպությունների, ինչպիսիք են ՄԱԿ-ը, Շանհայի համագործակցության կազմակերպությունը, մեծ քսանյակը, Եվրոպայի խորհուրդը, Եվրոպայի անվտանգության և համագործակցության կազմակերպությունը, ԱՀԿ-ը և այլն։ ՌԴ նախաձեռնությամբ ստեղծված կազմակերպություններից նշանավոր են Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպությունն ու ԵՏՄ-ն