Cenote

Ένα cenote (Αγγλικά: ή ; Αμερικάνικα Ισπανικά : [seˈnote]) είναι ένας φυσικός λάκκος ή καταβόθρα, που προκύπτει από την κατάρρευση ασβεστολιθικού πετρώματος που εκθέτει τα υπόγεια ύδατα. Ο περιφερειακός όρος συνδέεται ειδικά με τη χερσόνησο Γιουκατάν του Μεξικού, όπου οι κενότες χρησιμοποιούνταν συνήθως για την παροχή νερού από τους αρχαίους Μάγια και περιστασιακά για θυσίες. Ο όρος προέρχεται από μια λέξη που χρησιμοποιείται από τους πεδινούς Yucatec Maya—tsʼonot—για να αναφέρεται σε οποιαδήποτε τοποθεσία με προσβάσιμα υπόγεια ύδατα.

Παρόμοιες καταβόθρες από βράχους, όπως π.χ. τα cenotes, είναι κοινές γεωλογικές μορφές σε περιοχές με χαμηλό υψόμετρο, ιδιαίτερα σε νησιά, ακτές και πλατφόρμες με νεαρούς ασβεστόλιθους μετά την Παλαιοζωϊκή περίοδο που έχουν μικρή ανάπτυξη εδάφους. Ο όρος cenote έχει επίσης χρησιμοποιηθεί για να περιγράψει παρόμοια καρστικά χαρακτηριστικά σε άλλες χώρες όπως η Κούβα και η Αυστραλία.